De oude man en de boodschappentasالرَّجُلُ الْعَجُوزُ وَكِيسُ السُّوقِ

لا يبدو في هذا الشارع شيء يستحقّ الوقوف عنده في الساعة الرابعة بعد الظهر.Er is in deze straat om vier uur 's middags niets te zien dat het waard is om erbij stil te staan.

الرصيف ضيّق، وقد رُصف مرّتين في عشرين سنةً، فبقيت فيه حوافّ ناتئة لا ينتبه إليها أحد حتى يتعثّر بها.De stoep is smal, en is in twintig jaar tweemaal bestraat, zodat er uitstekende randen in zijn achtergebleven die niemand opmerkt totdat hij erover struikelt.

البنايات الأربع في هذا الجانب متشابهة، ولا يميّز بينها إلا لون الأبواب.De vier flatgebouwen aan deze kant lijken op elkaar, en alleen de kleur van de deuren onderscheidt ze.

في أولاها يسكن رجل تجاوز الثمانين، ويسكن فوقه في الطابق الثاني ولد في الرابعة عشرة.In het eerste ervan woont een man die de tachtig gepasseerd is, en boven hem woont op de tweede verdieping een jongen van veertien jaar oud.

يعود الرجل من السوق في هذه الساعة تقريبًا، لا لأنها أفضل الساعات، بل لأن السوقَ يخفّ فيه.De man komt rond dit uur terug van de markt, niet omdat het het beste uur is, maar omdat het dan rustiger wordt op de markt.

يمشي على العصا بيده اليمنى، والكيس معلّق في اليسرى، وثقله يظهر في الكتف قبل أن يظهر في الوجه.Hij loopt op de stok in zijn rechterhand, met de tas hangend aan zijn linker, en het gewicht ervan is eerder aan de schouder te zien dan aan het gezicht.

الكيس من النوع الذي يُعطى مجّانًا عند المحاسب، ولم يُصنع ليُحمل كل هذه المسافة.De tas is van het soort dat gratis wordt meegegeven bij de kassa, en is niet gemaakt om deze hele afstand gedragen te worden.

مقبضه رفيع، وقد شُدّ على الأصابع حتى ترك فيها خطًّا أحمرَ لا يزول بسرعة.Het hengsel is dun, en is zo strak om de vingers getrokken dat het er een rode streep heeft achtergelaten die niet snel verdwijnt.

كل عشر خطوات يقف الرجل، فيبدو كمن ينظر إلى شيء في آخر الشارع، وليس هناك شيء.Om de tien stappen blijft de man staan, en dan lijkt hij op iemand die naar iets kijkt aan het eind van de straat, en er is niets.

وليست هذه الوقفة استراحةً معلنةً، فالرجل لا يعترف بالتعب أمام أحد.En dat stilstaan is geen openlijke rustpauze, want de man geeft tegenover niemand toe dat hij moe is.

وخلف الباب سبع درجات، وفي البناية لا مصعد ولا نيّة لتركيب واحد.En achter de deur liggen zeven treden, en in het flatgebouw is geen lift en geen plan er een te plaatsen.

من النافذة في الأعلى يُرى الشارع كله، من زاوية السوق إلى زاوية المدرسة.Vanuit het raam boven is de hele straat te zien, van de hoek van de markt tot de hoek van de school.

هناك يجلس الولد كل يوم بكتاب مفتوح لا يقرأ منه في هذه الدقائق شيئًا.Daar zit de jongen elke dag met een open boek waaruit hij in deze minuten niets leest.

ينتظر أن تظهر العصا عند الزاوية، ثم يغلق الكتاب ويترك الضوء الجيّد وينزل.Hij wacht tot de stok bij de hoek verschijnt, dan sluit hij het boek, laat het goede licht achter en gaat naar beneden.

وحين يبلغ الرجل الدرجة الأولى، يكون باب البناية قد فُتح من الداخل.En wanneer de man de eerste trede bereikt, is de deur van het flatgebouw al van binnenuit geopend.

خالد: مساء الخير يا عمّي. لا تصعد قبل أن أصل.Khālid: Goedemiddag, oom. Ga niet naar boven voordat ik er ben.

الرجل: مساء النور. من أين جئت؟ لم أرك تنزل.De man: Goedemiddag. Waar kom jij vandaan? Ik heb je niet naar beneden zien komen.

خالد: كنت عند النافذة. رأيت المقبض وهو يميل، فخشيت أن ينقطع.Khālid: Ik was bij het raam. Ik zag het hengsel doorzakken, en vreesde dat het zou breken.

الرجل: المقبض يتحمّل. هو ينقطع في السنة مرّة أو مرّتين، لا أكثر.De man: Het hengsel houdt het wel. Het breekt een of twee keer per jaar, niet vaker.

خالد: وهذه المرّة تكفي. أعطني الكيس.Khālid: En deze keer is genoeg. Geef mij de tas.

الرجل: لن أعطيك إيّاه لأنك رأيتني متعبًا، بل لأن يدي مشغولة بالعصا.De man: Ik geef hem je niet omdat je me moe hebt gezien, maar omdat mijn hand bezet is met de stok.

خالد: كما تشاء. المهمّ ألّا يقع البيض.Khālid: Zoals u wilt. Het belangrijkste is dat de eieren niet vallen.

الرجل: البيض في الأعلى، تحت الخبز. وضعته هناك قبل أن أخرج من السوق.De man: De eieren liggen bovenin, onder het brood. Ik heb ze daar neergelegd voordat ik de markt uitging.

خالد: سأمشي أمامك إذًا. المفتاح معك؟Khālid: Dan loop ik vóór u uit. Hebt u de sleutel bij u?

الرجل: في الجيب الأيمن. أخرجه أنت، فأصابعي لا تفتح الجيب بسرعة اليوم.De man: In de rechterzak. Haal jij hem eruit, want mijn vingers krijgen de zak vandaag niet snel open.

خالد: أخذته. هل أفتح الباب الذي في الأعلى وأتركه مفتوحًا؟Khālid: Ik heb hem. Zal ik de deur die boven is openen en hem open laten staan?

الرجل: اصعد وافتحه. أنا خلفك بعد قليل.De man: Ga naar boven en doe hem open. Ik kom zo achter je aan.

خالد: لا، سأصعد معك. الدرجة الرابعة مكسورة من طرفها.Khālid: Nee, ik ga met u mee naar boven. De vierde trede is aan de rand gebroken.

الرجل: أعرفها منذ ثلاثين سنةً، وما زلت أنساها كل مرّة.De man: Ik ken hem al dertig jaar, en ik vergeet hem nog steeds elke keer.

خالد: لهذا أصعد معك. ضع يدك على كتفي ولا تستعجل.Khālid: Daarom ga ik met u mee. Leg uw hand op mijn schouder en haast u niet.

لم يكن في ظاهر ذلك اليوم ما يلفت النظر حتى الخطوة التي سبقت الباب بعشر خطوات.Aan de buitenkant van die dag was er niets dat de aandacht trok, tot aan de stap die tien stappen aan de deur voorafging.

كان الرجل قد اشترى أكثر ممّا يشتريه عادةً، لأن ابنتَه ستزوره في آخر الأسبوع.De man had meer gekocht dan hij gewoonlijk koopt, omdat zijn dochter hem aan het eind van de week zou bezoeken.

والمقبض الذي حمل الكيس طوال الطريق كان قد شُدّ إلى آخره منذ السوق.En het hengsel dat de tas de hele weg had gedragen was al vanaf de markt tot het uiterste gespannen.

انقطع المقبض من غير صوت، فسقط الكيس على الرصيف وانفتح من جانبه.Het hengsel brak zonder geluid, waarop de tas op de stoep viel en aan de zijkant openging.

خرج التفّاح ودحرجه انحدار الرصيف نحو الشارع، وبقي البيض في أعلى الكيس.De appels kwamen eruit en de helling van de stoep liet ze wegrollen naar de straat, en de eieren bleven bovenin de tas liggen.

وقف الرجل حيث هو، ونظر إلى الأرض نظرةَ من يعرف أنه لن ينحني.De man bleef staan waar hij stond en keek naar de grond met de blik van iemand die weet dat hij niet zal bukken.

كان في النافذة العالية ولد لم يكن يقرأ في تلك اللحظة، وإن كان الكتاب مفتوحًا أمامه.In het hoge raam zat een jongen die op dat moment niet aan het lezen was, ook al lag het boek open voor hem.

نزل الدرج من غير أن يغلق الكتاب، ووصل قبل أن تبلغ تفّاحة منتصف الشارع.Hij ging de trap af zonder het boek te sluiten, en was er voordat één appel het midden van de straat bereikte.

جمع ما على الرصيف أوّلًا، ثم دخل بين سيّارتين وأخرج ثلاث تفّاحات من تحتهما.Hij raapte eerst op wat op de stoep lag, ging daarna tussen twee auto's en haalde er drie appels onder vandaan.

مسح كل واحدة بكمّه ونظر إليها قبل أن يضعها، وترك اثنتين تهشّمتا على الحجر.Hij veegde elke appel af met zijn mouw en bekeek hem voordat hij hem neerlegde, en liet er twee liggen die op de steen kapot waren gegaan.

لم يقل شيئًا عن المقبض، ولم يسأل عن سبب ثقل الكيس إلى هذا الحدّ.Hij zei niets over het hengsel en vroeg niet naar de reden dat de tas zo zwaar was.

أحضر كيسًا آخَرَ من بيته، ونقل إليه البيضَ وما جُمع، وحمله على ذراعه لا بيده.Hij haalde een andere tas uit zijn huis, deed daarin de eieren over en wat was opgeraapt, en droeg hem op zijn arm en niet in zijn hand.

صعد الدرجات السبع أمام الرجل، ووضع الكيس على الطاولة كما يُوضع شيء يخصّ صاحبه.Hij ging de zeven treden op vóór de man uit, en zette de tas op de tafel zoals je iets neerzet dat van de ander is.

شكره الرجل مرّتين، فقال الولد إنه كان نازلًا إلى البقّالة على كل حال.De man bedankte hem twee keer, waarop de jongen zei dat hij toch al naar de buurtwinkel onderweg was.

لم يكن نازلًا، ولم يصحّح أحد منهما الجملة.Hij was niet onderweg, en geen van beiden corrigeerde die zin.

نافذتي تطلّ على الشارع من الطابق الثاني، وهو امتيازي الوحيد في هذا البيت.Mijn raam kijkt uit op de straat vanaf de tweede verdieping, en dat is mijn enige voorrecht in dit huis.

أجلس عندها بعد الظهر لأن الضوءَ هناك يكفي للقراءة حتى الخامسة.Ik zit er 's middags omdat het licht daar tot vijf uur genoeg is om te lezen.

منذ سنتين تقريبًا لاحظت أن جاري في الأسفل يعود من السوق في وقت واحد كل يوم.Ongeveer twee jaar geleden merkte ik op dat mijn buurman beneden elke dag op hetzelfde tijdstip terugkomt van de markt.

لم ألاحظ ذلك لأني كنت أراقبه، بل لأن لعصاه صوتًا يُعرف على الحجر.Ik merkte dat niet op omdat ik hem in de gaten hield, maar omdat zijn stok een geluid heeft dat op de steen herkenbaar is.

في المرّة الأولى نزلت لأني ظننت أنه سقط.De eerste keer ging ik naar beneden omdat ik dacht dat hij gevallen was.

لم يكن سقط. كان واقفًا عند الدرجة الأولى ينتظر أن يهدأ نَفَسُه قبل أن يصعد.Hij was niet gevallen. Hij stond bij de eerste trede te wachten tot zijn adem tot rust kwam voordat hij naar boven ging.

حملت الكيس يومها من غير أن أسأل، وشكرني من غير أن ينظر إليّ.Die dag droeg ik de tas zonder te vragen, en hij bedankte me zonder me aan te kijken.

ومنذ ذلك اليوم لم يطلب منّي شيئًا ولا مرّة واحدة، ولا أظنّ أنه سيطلب.En sinds die dag heeft hij me geen enkele keer iets gevraagd, en ik denk niet dat hij het zal vragen.

لهذا لا أنتظر أن يطلب. أعرف الساعة، فأغلق الكتاب قبلها بدقيقة وأنزل.Daarom wacht ik niet tot hij het vraagt. Ik ken het uur, dus sluit ik het boek een minuut van tevoren en ga naar beneden.

أقول له دائمًا إني نازل لأمر آخر، وهو يعرف أن هذا غير صحيح.Ik zeg hem altijd dat ik voor iets anders naar beneden ga, en hij weet dat dat niet waar is.

لكنَّ الجملةَ تجعل الصعود أسهل عليه، فأقولها.Maar die zin maakt het opgaan makkelijker voor hem, dus zeg ik hem.

الطريق من بابي إلى بابه ثلاث دقائق، ولديّ ثلاث دقائق.De weg van mijn deur naar zijn deur is drie minuten, en ik heb drie minuten.

حين أعود أفتح الكتاب على الصفحة نفسها، وأكون قد نسيت السطر الذي وقفت عنده.Wanneer ik terugkom sla ik het boek open op dezelfde bladzijde, en dan ben ik de regel vergeten waar ik gebleven was.

مرّة أعطاني تفّاحتين وقال إنهما من النوع الذي لا يأتي إلا في آخر الصيف.Eén keer gaf hij me twee appels en zei dat ze van het soort waren dat alleen aan het eind van de zomer komt.

وفي اليوم التالي كنت عند النافذة في الوقت نفسه.En de volgende dag zat ik op dezelfde tijd bij het raam.

الوزن الذي يبدو محتمَلًا في أول مئة متر يصير مشكلةً في آخرها، والوزن نفسه لم يتغيّر.Het gewicht dat in de eerste honderd meter draaglijk lijkt wordt aan het eind daarvan een probleem, terwijl het gewicht zelf niet is veranderd.

والسبب أن اليدَ التي تحمل مقبضًا رفيعًا تعمل في وضع ثابت، والعضلة الثابتة تتعب أسرع من المتحرّكة.De oorzaak is dat de hand die een dun hengsel draagt in een vaste houding werkt, en de vaste spier wordt sneller moe dan de bewegende.

ويزيد الأمر أن الضغطَ كله يقع على مساحة صغيرة من الأصابع، فتخدر الأصابع بعد دقائق.Wat het erger maakt is dat de hele druk op een klein oppervlak van de vingers valt, zodat de vingers na een paar minuten gevoelloos worden.

لذلك يُنصح بتغيير اليد بين وقت وآخر، وبحمل الوزن قريبًا من الجسم لا بعيدًا عنه.Daarom wordt aangeraden van tijd tot tijd van hand te wisselen, en het gewicht dicht bij het lichaam te dragen en niet ver ervan.

أما الأكياس فتختلف: الورقيّة تتحمّل وزنًا أقلَّ ويبدأ التمزّق فيها عند الزوايا.De tassen verschillen: de papieren houden minder gewicht en het scheuren begint bij hen bij de hoeken.

والقماشيّة تتحمّل أكثر منها، غير أنها تفقد شكلها فيصير الحمل غيرَ مستقرٍّ.De stoffen houden meer dan zij, alleen verliezen ze hun vorm, waardoor de last onvast wordt.

ويُنصح بوضع الثقيل في الأسفل والخفيف في الأعلى، لأن الترتيب المعكوس يهدّد البيض قبل غيره.Er wordt aangeraden het zware onderin te leggen en het lichte bovenin, omdat de omgekeerde volgorde de eieren eerder bedreigt dan iets anders.

وصعود الدرج بحمل ثقيل يستهلك من الطاقة أكثر ممّا يستهلكه المشي على أرض مستوية بالمسافة نفسها.De trap opgaan met een zware last kost meer energie dan lopen op vlakke grond over dezelfde afstand kost.

أما النزول فأشدّ على الرُّكبة من الصعود، وهو ما يفاجئ كثيرًا من الناس.Het afdalen is voor de knie zwaarder dan het opgaan, en dat verrast veel mensen.

في المدن الأوروبية القديمة بنايات كثيرة بُنيت قبل أن يُعرف المصعد.In oude Europese steden staan veel flatgebouwen die zijn gebouwd voordat de lift bekend was.

ولا يمكن تركيب مصعد داخليّ في كل واحدة منها، فتُبنى المصاعد أحيانًا خارج الجدار.En het is niet in elk daarvan mogelijk een lift binnenin te plaatsen, dus worden de liften soms buiten de muur gebouwd.

ولهذا يفضّل كثير من كبار السنّ الطابق الأرضيّ في هذه الأحياء.Daarom geven veel ouderen in deze wijken de voorkeur aan de begane grond.

والمقاعد التي توضع في الشوارع الطويلة ليست مخصَّصةً للجلوس الطويل، بل للوقفات القصيرة.De banken die in de lange straten worden geplaatst zijn niet bestemd voor lang zitten, maar voor korte stops.

وتختلف المسافة بينها من مدينة إلى أخرى، ولا توجد قاعدة واحدة متّفق عليها.En de afstand ertussen verschilt van stad tot stad, en er is geen enkele regel waarover men het eens is.

وقد وُضعت في أكثر المدن من أجل كبار السنّ قبل غيرهم.En in de meeste steden zijn ze in de eerste plaats voor ouderen geplaatst.